novi kadrovi
srpski english
It is currently Tue May 23, 2017 9:39 pm

All times are UTC + 1 hour




Post new topic Reply to topic  [ 1 post ] 
Author Message
 Post subject: Producenti iz pakla
PostPosted: Fri Aug 07, 2009 6:25 pm 
Offline

Joined: Wed Jan 23, 2008 10:36 am
Posts: 6349
Slučaj gruzijskog konzorcijuma koji angažuje Renny Harlina da producira i ržira film o rusko-gruzijskom sukobu me je podsetio na jedan tekst od pre godinu-dve sa kojim sam se dotakao ove teme državnih projekata:

Producenti iz pakla

Najave da Gadafi priprema svoj scenaristički i producentski debi na filmu, može da posluži kao dobar povod da vidimo kako su se predstavnici raznih diktatorskih i totalitarnih režima odnosili prema filmu, a naročito da obratimo pažnju na neke manje poznate filmofile među tiranima.

Sovjetski, nacistički i titoistički film

O ozbiljnom shvatanju filmskog medija u komunizmu i nacizmu danas znamo gotovo sve. Ove ideologije su podstakle autore da stvore neka od ključnih dela sedme umetnosti koja su, kao u slučaju Olimpije i Trijumfa volje Leni Rifenštal ili Oklopnjače Potemkin Sergeja Ejzenštajna prevazišla okvire svoje primarne propagandne funkcije i izučavaju se kao umetnička dela čiji domet prevazilazi čak i okvire filma i čini ih delom sveukupne kulturne baštine.

Ipak, pristup filmu u nacizmu i komunizmu se razlikuje po tome što je nacizam filmskoj propagandi prilazio hladne glave, obraćajući podjednaku pažnju na sižee i vizuelnu ekspresiju, bez ikakvog ustručavanja da se prate svi savremeni filmski tokovi. Samim tim su posle rata autori nacističkog filma kao Leni Rifenštal i Fajt Harlan i tretirani kao hladnokrvni propagandisti i završili su čak u Nirnbergu. Gebels je bio veliki filmofil i smatrao je da su filmovi koj će Treći Rajh ostaviti za sobom čak i važniji od vojnih pobeda.

U sovjetskom filmu međutim, postojala je snažna tradicija umetničke avangarde koja je imala puno veze sa korenima komunističkog pokreta i samim tim je i njihov film uvek bio ideologizovan na poseban način. Tako su recimo sovjetski autori u svojim manifestima umeli da zvučni film nazovu kapitalističkom podmetačinom, i svoj umetnički rad su stvarali razapeti između političkih zahteva i avangardističkih manifesta. Stoga, sovjetski film je izgubio korak i kanonski period njihovog propagandnog filma nudi filmove jako promenljivog kvaliteta.

Konačno, kinemaoigrafija titoizma mogla se definisati kao jugoslovenska imperijalna kinematografija. Kada pogledamo produkciju filmova nastalih u periodu titoizma videćemo da je naša tadašnja produkcija obuhvatala čitav spektar žanrova i pravaca, od plakatske propagande do disidenata, od istorijskog akcionog filma do problemske drame, od populističke komedije do ekranizacije čuvenih književnih dela, čime ja zapravo naš film mogao da zadovolji sve potrebe gledalaca. Kada znamo kakvu smo kinematografiju imali sa stidom možemo da gledamo naš savremeni srpski film koji je voljom svojih oligarha i festivalske pseudoelite sveden sa jedne imperijalne kinematografije na nivo trećesvetske marginalne produkcije koja traži svoje mesto u zapadnom supermarketu filmske egzotike.

Generalisimus Franko

Generlisimus Franko je u izvesnom smislu jedan od najzalužnijih ljudi za razvoj španskog filma. Tokom njegove vladavine španska kinematografije je imala vrlo jasnu konzervativnu liniju a sve zabrane su samo osnaživale andergraund koji će posle demokratizacije bukvalno izbiti na ekran i pokoriti čitav svet. Filmovi iz frankističkog perioda ne zauzimaju značajno mesto u istoriji ali pokazuju solidan nivo zanatske kompetenecije i smatram da bi se i među nima neka ostvarenja mogla revalorizovati.

Posle Frankovog odlaska sa vlasti, u Španiji je ukinuta cenzura a film je doživeo neočekivanu ekspanziju, sa pojavom potpuno apartnih autora kao što je recimo Pedro Almodovar.

S druge strane, Frankov režim je u Španiji odgajio mentalitet imperijalnog filma tako da pored art filma, ova kinematografija nikada nije prestala da proizvodi i repertoarski film raznih žanrova kako bi zadovoljili lokalni bioskopski repertoar. Stoga, danas je Španija sa autorima poput Santijaga Segure, Alehandra Amenabara, Aleksa De la Iglesije, Haume Balagera ili Mateo Hila supersila i u sferama bioskopskih blokbastera.

Sam Franko je 1942. godine učestvovao u nastanku filma Raza snimljenog po njegovom programskom romanu o španskoj istoriji. Iako se ovaj film smatra potpuno minornim u estetskom smislu, stekao je kultni status, i njegovi protivnici smatraju da je Raza španski filmski Majn Kampf.

Nažalost, Franko praktično nije bio junak naročito važnih filmova i za sada ga nije igrao nijedan poznati glumac.

Slobodan Milošević

O Miloševićevom odnosu prema filmu se ne zna mnogo. U jednom intervjuu je na pitanje koji mu je omiljeni film odgovorio – Bolji život. Iako je imao pristup svim blagodetima Belog Dvora nikada nije revitalizovao bioskopsku salu koja je u njemu postojala već je navodno Titanik gledao sa presnimljenog VHS pirata.

Ipak, Miloševićeva vladavina ostaće zapamćena po priličnom liberalizmu u svetu filma, i kreativnim vrhuncima koji posle nisu dosegnuti u danima posle Petog oktobra. Ne samo da su za Miloševićeve vladavine snimljeni klasici kao Lepa sela lepo gore i Rane, već je srpski film osvojio i Zlatnu palmu za Kusturičino Podzemlje.

Koliko god da Miloševića nije zanimao film, očigledno je da su za vreme njegove vladavine opstali izvesni impulsi iz vremena komunizma u kome se film naročito cenio.

Producent iz pakla

Najveći i svakako nazanimljiviji filmofil među savremenim apsolutistima jeste Kim Džong Il. To ne treba da čudi pošto je Severna Koreja ipak jedini preživeli staljinistički režim na svetu a zna se koliko su Sovjeti voleli i cenili film. Kim Džong Ilova filmofilija je usotalom kao i njegova vladavina svakako i najbizarnija.

Naime, prvi znaci ozbiljne filmofilije javljaju se još za života njegovog oca Kim Il Sunga. Naime, u tom periodu, Kim Džong Il je kao prvi čovek iz senke bio arhitekta otmice najvećeg južnokorejskog reditelja Šin Sang-oka.

Šin Sang-ok se smatra rodonačelnikom savremenog južnokorejskog filma i njegov rad je učinio da se ova kinematografija nametne i u regionalnim i u internacionalnim okvirima. 1978. godine Šin-Sang-ok se razveo od svoje supruge Čoe Eun-hui koja je bila velika južnokorejska filmska zvezda. Ubrzo potom, ponuđena joj je uloga u Hong Kongu. Kad je otputovala na pregovore u Hong Kong ispostavilo se da je to bila klopka koju je namestila severnokorejska tajna služba u i Čoe je oteta.

Njenom otmicom Šin je ucenjen da dođe u Pjongjang. Tu mu je Kim Džong Il izložio plan da želi da Šin započne preporod severnokorejske kinematografije. Iako je bio smešten u vrhunskom komforu, Šin je pokušao da pobegne. Pošto mu to nije uspelo, odveden je u gulag gde je proveo pet godina. Tek 1983. vraćen je u Pjongjang i počeo je da radi na misiji koju mu je Kim zacrtao. Iz severnokorejske faze Šinove karijere ostaće zapamćen film Pulgasari, koji je severnokorejska verzija Godzile, u kojoj se kroz priču o velikom monstrumu iz doba feudalizma zapravo izlaže metafora o radničkoj borbi severnokorejskog naroda. Na ovom filmu su radili japanski stručnjaci za specijalne efekte koji su radili izvorne Godzile, i ovo ostvarenje danas ima kultni status među ljubiteljima bizarnog kult filma.

Šin i Čoe su uspeli da izbegnu iz Severne Koreje 1986. godine tako što su u Beču uspeli da se otmu od obezbeđenja i stignu do američke ambasade i uzmu politički azil. Pošto se Šinu nije verovalo da je bio otet već se mislilo da je dobrovoljno otišao u Pjongjang kako bi izbegao stečaj svoje kompanije u Seulu, jako dugo nije smeo da se vrati u domovinu. Međutim, Šin je Zapadu doneo prve audio snimke Kim Džong Ila tako da su stručnjaci obaveštajnih službi imali priliku da čuju njegov glas i naprave neku vrstu psihološkog profila.

Kim Džong Il važi za velikog kolekcionara filmova. Ima kolekciju od oko 20 000 video kaseta. Navodno, obožava horor serijal Petak trinaesti, a rado gleda i Ramba, Džejms Bonda i Godzilu. Najomiljenija glumica mu je Elizabet Tejlor, međutim za razliku od Tita nije imao čast da je ugosti. Kim Džong Il je čak pored filmske prakse sklon i teoriji, tako da je napisao i knjigu pod naslovom O filmskoj umetnosti.

Kad je reč o scenarističkom angažmanu, Kim Džong Il je sarađivao na scenariju za film Dnevnik učenice koji prikazuje život devojčice čiji su roditelji naučnici. Severnokorejski izvori kažu da je Kim unapredio scenario i nadgledao produkciju.

Inače, Kim i dalje ima ozbiljne ambicije sa korejskim filmom. 1999. godine je naredio svojoj tajnoj službi da mu iz Južne Koreje donese tada aktuelni akcioni hit Širi, o čijem internacionalnom uspehu najbolje govori činjenica da i u Srbiji može da se kupi na DVDu. Kada ga je pogledao, insistirao je da se revitalizju severnokorejski filmski studiji, koji su inače poznati po tome što je u njima izgrađena replika Seula u kome se uglavnom nalaze javne kuće, noćni barovi i ostali simboli dekadentnog života u Južnoj Koreji.
Kim Džong-Il nažalost za sada nije imao sreće sa prikazima na filmu. Severna Koreja je doduše prikazana kao nadmoćna vojna sila u Bond filmu Umri drugi put, ali sam Kim Džong Il je ismejan u filmu Team America: World Police koji su radili autori South Parka. Naime, u ovom lutkarskom filmu, Kim Džong Il je karikaturalno prikazan kao patuljasti diktator koji želi da zavlada svetom.
U poslednjoj poznatoj rezoluciji vezanoj za film, Kim je naredio da se ozbiljno počne sa radom na animiranim filmovima.
Film Trećeg puta
Ljubimac javnosti koja još uvek veruje u ideju progresa, venecuelanski predsednik Hugo Čavez, u nekoliko navrata je bivao povezan sa raznim filmskim projektima. Pošto se sa Oliverom Stounom u principu složio o tome šta je dovelo do 11. septembra, Čavez je ubrzo počeo da najavljuje kako će baš Oliver Stoun, reditelj političkih klasika kao što su J.F.K., Nikson i Salvador režirati priču o neuspelom puču 2002. godine koji je pokušan u Venecueli protiv Čaveza. Međuitim, Stoun je negirao ovu priču a Čavez je potom insistirao na tome da je američka država direktno pomogla puč i opstruirala film.
Ipak, Čavez ima simpatije mnogih holivudskih krugova. On je blizan prijatelj sa poznatim glumcem Debnijem Gloverom (Smrtonosno oružje) i Venecuela će finansirati dva njegova filma. Jedan će biti biografija Simona Bolivara, po romanu Gabrijela Garsije Markesa a drugi o Tuisanu Loverturu, vođi haićanske pobune robova koja se smatra jednim od ključnih događaja u istoriji antikolonijalne borbe. U filmu o haićanskoj pobuni, Glover je uspeo da okupi kren afroameričkog glumišta i zvezde kao što su Don Čidl, Ejndžela Beset i Mos Def. U filmu je trebalo da igra i najradikalniji crnački nacionalista u Holivudu Vesli Snajps, međutim, zabranjen mu je izlaz iz zemlje zbog utaje poreza.
Konačno, Muamer El Gadafi najavljuje svoj scenaristički debi na filmu sirijskog reditelja Najdata Anzura. Za razliku od Kim Džong Ila koji voli poučnu melodramu, Gadafi po uzoru na Franka radi istorijski film o italijanskom kolnijalizmu u Africi, i Libiji u razdoblju od 1911. do 1943. godine. Ova tema je već obrađena u skupoj libijsko-američkoj koprodukciji Pustinjski lav iz 1981. godine, koju je režirao Mustafa Akad, inače producent serijala Noć veštica, koji je nažalost nedavno poginuo u terorističkom napadu u Amanu. Međutim, taj film je naišao na bojkot i otpor italijanskih vlasti tako da nije ispunio svoju propagandnu funkciju.
No, u duhu svog tolerantnog stava saradnje sa Evropom, Gadafi najavljuje film koji će staviti veći akcenat na istoriju i neće širiti nacionalnu mržnju. Imajući u vidu otopljavanje odnosa sa Zapadom, posle razrešenja afere Lokerbi i slučaja bugarskih medicinskih sestara, Gadafi verovatno govori istinu. Za razliku od mnogih pravih filmskih producenata.

Dimitrije Vojnov


Top
 Profile  
 
Display posts from previous:  Sort by  
Post new topic Reply to topic  [ 1 post ] 

All times are UTC + 1 hour


Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 1 guest


You cannot post new topics in this forum
You cannot reply to topics in this forum
You cannot edit your posts in this forum
You cannot delete your posts in this forum
You cannot post attachments in this forum

Search for:
Jump to:  

2007 Novi kadrovi, projekat podržali Open Society Institute New York i Swiss Cultural Programme Pro Helvetia Beograd, sajt Luka Činč

Powered by phpBB © 2000, 2002, 2005, 2007 phpBB Group